Leven / Leefomgeving

het beheer van wegbermen

Beluister deze pagina met proReader

De Stad Gent staat in voor het beheer van bermen en taluds langs wegen en waterlopen. Hieronder wordt het beheer van de wegbermen beschreven.
berm in bloei

Welke bermen?

Wegbermen zijn de gelijkgrondse groenstroken langs een openbare weg.
De Stad maait de wegbermen langs buurt- en gemeentewegen in het landelijk gebied van Gent. In 2006 maait de Stad ongeveer 177 km wegbermen, met een totale oppervlakte van ongeveer 34 ha.

De Provincie en het Vlaamse Gewest staan in voor het maaien van de wegbermen langs provincie- en gewestwegen.Wegbermen voor bebouwde kavels moeten door de aangelanden onderhouden worden.

Historiek van het beheer

1980 - 1990: een natuurvriendelijk wegbermbeheer krijgt vorm

In 1980 - na de fusie van de deelgemeenten met de stad Gent - komt het beheer van de wegbermen onder de bevoegdheid van de Dienst Plantsoenen (nu Groendienst). De wegbermen worden 2 maal per jaar geklepeld zonder afvoer van het maaisel. Het is vooral de kermiskalender die de planning bepaalt.

In de jaren ’80 groeit het draagvlak voor een natuurvriendelijk bermbeheer. De Dienst Plantsoenen weert stilaan het gebruik van biociden. In 1984 verschijnt het Bermbesluit. Het duurt enige tijd eer de Stad haar beheer daarop kan afstemmen. Een eerste stap is het inlassen van vaste maaicircuits. Zij respecteren de begindata van het Bermbesluit: Een eerste maaibeurt start pas na 15 juni en een tweede na 15 september. In de periode van 1987 tot 1990 worden de maaicircuits verder op punt gesteld. Er wordt ook gestart met het inventariseren van de bermen.

1991 - 2000: het bermbeheer wordt uitbesteed

In 1991 besteedt de Stad voor het eerst een deel van het wegbermbeheer uit aan een privé- aannemer. Deze zal alle bermen in de deelgemeente Drongen een eerste maaibeurt geven. De technische bepalingen in het bestek zijn volledig conform het Bermbesluit: de aannemer mag pas starten vanaf 15 juni. Hij moet het maaisel binnen de 10 dagen na het maaien verwijderen.

Na slagen van dit proefproject wordt de opdracht in 1992 uitgebreid naar alle Gentse wegbermen. Een aannemer voert de eerste maaironde uit en verwijdert het maaisel. De Dienst Plantsoenen blijft de tweede maaibeurt voor haar rekening nemen, evenwel zonder opruimen van het maaisel.
Vanaf 1993 worden nagenoeg alle wegbermen tweemaal door een privé-firma gemaaid. De Dienst Plantsoenen maait enkel nog versnipperde of moeilijk bereikbare bermen. Voortaan is het bermbeheer in regel met het Bermbesluit.

Ondertussen gaat het inventariseren van de bermen verder. Daaruit blijkt dat op een beperkt aantal voedselarme, bloemenrijke bermen het beheer kan volstaan met slechts 1 maaibeurt per jaar. De meeste wegbermen zijn echter nog steeds voedselrijk. Zij behouden 2 maaibeurten per jaar om verschraling in de hand te werken.

2001 - heden: naar een derde maaironde

Het boek 'Werk aan de berm’ van Arnout Zwaenepoel verschijnt. Dit geeft een handleiding om voor de bermen ‘doeltypes’ af te lijnen of dus zicht te krijgen op het vegetatietype dat we met het beheer hopen te bereiken.
Bermen met een doeltype waarin vooral zomerbloeiers het beeld bepalen, hebben een vroege maaibeurt nodig. Om die reden wordt in 2002 een bijkomende maaironde ingelast in de maand mei. Hiervoor vraagt de Stad Gent een afwijking op het Bermbesluit aan bij de bevoegde minister.

Huidige beheer

Na inventarisatie werden de bermen ingedeeld in één van de volgende 5 maairegimes:

  • maaien in mei: voedselarmere bermen met zomerbloeiers
  • maaien in mei en september: voedselrijkere bermen met zomerbloeiers
  • maaien in juli en september: bermen waarin voorjaarsbloeiers het beeld bepalen
  • maaien in september: voedselarmere bermen die volstaan met 1 maaibeurt en natte bermen
  • maaien om de 3 jaar :bermen waarop zich een bloemenrijke ruigte mag ontwikkelen

Het beheer wordt uitgevoerd in 3 maaibeurten, namelijk in mei, juli en september.

 

Terug naar de bovenkant
Print deze pagina
#
Stad Gent, Botermarkt 1, 9000 Gent, tel. +32 (0)9 210 10 10, fax +32 (0)9 210 10 20, e-mail gentinfo@gent.be